Όταν η Εκκλησία ευλογεί τα όπλα: μια θεολογική και κοινωνική αντίφαση
Η εικόνα ενός ιερέα που ευλογεί πολεμικά αεροπλάνα, άρματα μάχης ή στρατιώτες με οπλισμό δεν είναι σπάνια στις σύγχρονες τελετές των Ενόπλων Δυνάμεων. Για πολλούς, είναι μια συνήθεια "παράδοσης". Για άλλους, όμως, αποτελεί πρόκληση, αντίφαση, ή και προδοσία του Ευαγγελίου. Το ερώτημα που αναδύεται όλο και πιο έντονα είναι:Μπορεί ο Χριστιανισμός να συμβαδίσει με τα όπλα;
Η ριζοσπαστική ειρήνη του Ιησού
Ο Ιησούς της Ναζαρέτ δεν οπλίστηκε ποτέ. Αντίθετα, δίδαξε μια ριζική μορφή ειρήνης: αγάπη προς τον εχθρό, συγχώρεση, πραότητα. Δεν υπερασπίστηκε τον εαυτό του όταν συνελήφθη και σταυρώθηκε. Είπε:
«Όποιος πιάσει το ξίφος, με ξίφος θα πεθάνει» (Μτ 26:52)
Η στάση αυτή δεν είναι μόνο πνευματική, αλλά πολιτικά ριζοσπαστική. Ο Ιησούς δεν προσέφερε ένα «σύστημα πίστης» για να καλύψει κρατικές επιλογές, αλλά ανατρέπει τις λογικές εξουσίας και επιβολής.
Όταν η Εκκλησία συμμαχεί με την εξουσία
Κι όμως, από τους βυζαντινούς χρόνους ως σήμερα, η Εκκλησία πολλές φορές ευλόγησε τα όπλα, είτε ως μέρος «δίκαιου πολέμου» είτε ως τελετουργικό του κράτους. Η σύμπλεξη αυτή εξυπηρέτησε την πολιτική σταθερότητα ή τον εθνικό αγώνα, αλλά με τίμημα τη θεολογική καθαρότητα.
Η ευλογία του πολέμου, έστω και «αμυντικού», δεν βρίσκει θεμέλιο στα λόγια του Ιησού. Η πίστη που ξεκίνησε με μαρτύριο, δεν μπορεί να δικαιολογεί τη βία, ακόμη κι αν αυτή «φορέσει» τη στολή της ανάγκης ή της πατρίδας.
Η σύγχρονη κοινωνική πρόκληση
Στην εποχή μας, όπου οι πόλεμοι είναι συχνά προϊόν συμφερόντων, η Εκκλησία καλείται να επιλέξει:
Θα σταθεί προφήτης ή υπηρέτης;
Θα συνεχίσει να συμμετέχει σε στρατιωτικές τελετές με "ευλογίες όπλων", ή θα υπερασπιστεί την αξία της ανθρώπινης ζωής χωρίς όρους;
Η κοινωνία, ιδίως οι νεότερες γενιές, αποζητά μια Εκκλησία αληθινή, ειρηνοποιό, απελευθερωμένη από εξουσιαστικές εξαρτήσεις. Μια Εκκλησία που δεν θα ευλογεί τα εργαλεία του πολέμου, αλλά θα δίνει την ψυχή της για να μην χρειαστούν ποτέ.
Συμπέρασμα
Ο Χριστιανισμός δεν είναι ουδέτερος απέναντι στα όπλα. Είναι ριζικά αντίθετος με τη βία.
Η Εκκλησία σήμερα δεν καλείται να είναι «παραδοσιακή», αλλά πιστή. Όχι να ευλογεί το μέταλλο του πολέμου, αλλά να στέκεται δίπλα σε κάθε άνθρωπο που υποφέρει εξαιτίας του.
Ίσως ήρθε ο καιρός να σιωπήσει ο αγιασμός του πολέμου…
και να ξανακουστεί η φωνή του Χριστού:
«Μακάριοι οι ειρηνοποιοί».
Mr Post Fluxus
