Σημειώσεις από το τέλος του δολαρίου


Σημειώσεις από το τέλος του δολαρίου

Δεν ξεκινάς από το πετρέλαιο. Το πετρέλαιο είναι πάντα η βιτρίνα. Ξεκινάς από τον φόβο. Ο φόβος μιας αυτοκρατορίας που έμαθε να αναπνέει με δανεικό οξυγόνο. Ένα νόμισμα χωρίς αντίκρισμα, δεμένο με μια υπόσχεση βίας. Όχι ιδεολογίας. Όχι αξιών. Βίας. Το δολάριο δεν κυριάρχησε επειδή ήταν δίκαιο. Κυριάρχησε επειδή έγινε αναγκαίο. Και έγινε αναγκαίο γιατί κάποτε, σε ένα δωμάτιο χωρίς παράθυρα, κάποιος είπε: «Το πετρέλαιο θα μιλά μόνο αγγλικά.» Από τότε, ο κόσμος δούλευε. Και η Αμερική τύπωνε.

Η Βενεζουέλα δεν είναι η αιτία. Είναι το σύμπτωμα. Όταν μια χώρα κάθεται πάνω σε μια θάλασσα ενέργειας και λέει: «Δεν θέλω το νόμισμά σου» δεν κάνει οικονομική επιλογή. Κάνει υπαρξιακή δήλωση. Και οι υπαρξιακές δηλώσεις πληρώνονται ακριβά. Δεν χρειάζεται να πιστέψεις σε θεωρίες. Αρκεί να δεις τη γεωγραφία των νεκρών ηγετών. Όσοι δοκίμασαν να πουλήσουν ενέργεια έξω από το δολάριο, κατέληξαν να πουλάνε την ίδια τους τη χώρα σε κομμάτια. Δεν είναι μοτίβο. Είναι εγχειρίδιο. Η Βενεζουέλα έκανε το λάθος να μιλήσει πολλές γλώσσες. Γουάν. Ρούβλι. Ευρώ. Να στήσει γέφυρες χωρίς τελωνείο δολαρίου. Να κοιτάξει προς BRICS και όχι προς Wall Street.

Και τότε ακούστηκε ο γνώριμος θόρυβος. Όχι βόμβες ακόμη. Πρώτα οι λέξεις: «Ναρκωτικά». «Τυραννία». «Δημοκρατία». Οι λέξεις πάντα προηγούνται των όπλων. Είναι πιο φτηνές. Αλλά το πρόβλημα δεν είναι πια η Βενεζουέλα. Το πρόβλημα είναι ότι ο κόσμος έμαθε να μετρά. Μετρά πόσες συναλλαγές γίνονται χωρίς δολάριο. Μετρά πόσες τράπεζες συνδέονται εκτός SWIFT. Μετρά πόσες χώρες κουράστηκαν να πληρώνουν το προνόμιο της αμερικανικής κατανάλωσης. Και κυρίως, μετρά πόσες φορές η «προστασία» μοιάζει με κατοχή.

Η εισβολή δεν είναι ένδειξη ισχύος. Είναι ο ήχος ενός συστήματος που τρίζει. Όταν χρειάζεσαι στρατό για να πείσεις τον κόσμο να χρησιμοποιεί το νόμισμά σου, το νόμισμα έχει ήδη χάσει το ηθικό του βάρος. Το πετροδολάριο δεν πεθαίνει με μια πράξη. Πεθαίνει με χίλιες μικρές αρνήσεις. Με κάθε συμφωνία που κλείνεται σιωπηλά αλλού. Με κάθε κράτος που λέει: «Θα πληρώσω, αλλά όχι έτσι.»

Η Βενεζουέλα δεν είναι η αρχή της κατάρρευσης. Είναι η στιγμή που η κατάρρευση έγινε ορατή. Και τώρα όλοι ξέρουν. Όχι τι θα συμβεί. Αλλά τι διακυβεύεται. Γιατί όταν μια αυτοκρατορία δείχνει τα δόντια της, είναι επειδή φοβάται μήπως δεν δαγκώνουν πια.

Mr Post Fluxus